Zabytki Bnina
Bniński rynek – kwadrowy plac z piętnastowiecznym (1458 r.) układem urbanistycznym oraz XVIII- i XIX-wieczną zabudową. Rej. zabytków 655096 2199/A z 18.09.1990
Ratusz z Bninie z 1777 roku ufundowany przez Teofilę Szołdrską Potulicką. To barokowa, piętrowa budowla, przykryta mansardowym dachem z wysoką wieżą zakończoną iglicą, na której widnieje „Ogończyk” – herb rodu Działyńskich. Ratusz wpisany do rejestru zabytków 655101 – 907/Wlkp/A z 12.03.1930.
obecnie w ratuszu bnińskim mieści się Rada Miejska Kórnika, sala ślubów Urzędu Stanu Cywilnego i Izba Pamiątek regionalnych
Kościół p.w. Świętego Wojciecha w Bninie.
Zbudowany został w latach 1448 – 63 z fundacji Andrzeja z Bnina biskupa poznańskiego. Była to budowla gotycka, trzynawowa, murowana z dwuspadowym dachem krytym dachówką. W pierwszej połowie XVI wieku do wcześniejszej bryły dobudowano imponującą, ponad 52 m wieżę, zwieńczoną strzelistym dachem hełmowym oraz nietypowymi wieżyczkami na czterech rogach. Długość budynku wynosiła 33,5 m, wysokość 32 m, szerokość 11 m.
Liczne remonty i przebudowy spowodowały, że kościół zatracił swój pierwotny gotycki charakter, zwłaszcza wewnątrz. Największe zmiany zaszły podczas przebudowy w 1775 r., przeprowadzonej przez Teofilę Szołdrską Potulicką. Niezmienione pozostały tylko sklepienia kościoła. Architektonicznie kościół był kopią kościoła NMP z Ostrowa Tumskiego w Poznaniu.
W nocy 4 marca 1942 wieża kościoła się zawaliła niszcząc znaczną część budynku kościelnego.
Świątynia nie została odbudowana i tylko duży drewniany krzyż zaznacza dziś miejsce, gdzie stała. Do dziś zachował się przykościelny cmentarz z kilkoma nagrobkami i ogrodzenie wraz z bramą z połowy XVIII w. wykonanym na polecenie Teofili z Działyńskich. Reszta ocalałego wyposażenia znajduje się w dawnym kościele poewangelickim, gdzie siedzibę od 1945 roku znajduje teraz Kościół p.w. Świętego Wojciecha.
Brama w ogrodzeniu dawnego cmentarza przykościelnego
Probostwo Bnin
zbudowane w latach 1906-1908, po wschodniej stronie bnińskiego kościoła, blisko jeziora, w miejscu, gdzie stał stary chlew. Projekt budynku wykonał znany poznański architekt Roger Sławski. Bryła budynku przypomina mały pałac. Na parterze hol, kancelaria, biblioteka z salonem, jadalnia, pokój gościnny, sypialnia z łazienką, w piwnicy kuchnia z windą do jadalni. Podczas wojny od 1942 roku budynek zajęty na rzecz Bund Deutscher Mädel (sekcja żeńska Hitlerjugend). Po wojnie w latach 1945 -1966 mieściło się tu przedszkole . Jako zespół plebański – plebania i park plebański w spisie zabytków pod nr 886/Wlkp/A z 27.02.2013.
Kościół poewangelicki – od 1945 roku rzymsko-katolicki – parafialny pw. św. Wojciecha. Został zbudowany w latach 1826 – 1827 na miejscu kościoła z muru pruskiego, zbudowanego z fundacji Teofili Potulickiej w latach 1776 –1777.
Na wieżyczce kościoła znajduje się płaskorzeźba św. Wojciecha; na ścianie frontowej – Oko Opatrzności; nad drzwiami – głowa Chrystusa, nad boczną bramą rzeźba z dawnego zburzonego kościoła. Kościół jest budowlą halową na rzucie prostokąta z czworoboczną zakrystią od północy i nowszą kruchtą od zachodu.
Wpisany do rejestru zabytków nr 655098 911/Wlkp/A z 13.02.1970
Dawna pastorówka
Zbudowana w końcu XVIII wieku, przebudowana w 1836 roku. Jest budynkiem parterowym, murowanym, otynkowanym i z użytkowym poddaszem. W budynku jest wnętrze dwutraktowe z sienią na przestrzał. Pastorówka przykryta jest dachem mansardowym z naczółkami. Budynek wpisany do rejestru zabytków nr 655099 – 912/Wlkp/A z 13.02.1970
Dawny szpital w Bninie – zniszczony budynek szpitala, będący obiektem zabytkowym prawnie chronionym stoi przy ul. Armii Krajowej 23 Józef Łukaszewicz pisze, ze szpital w Bninie istniał już w 1639 r, spalił się w połowie XVIII w. istniejący budynek wybudowano 1805 r. Szpital był raczej ochronką dla ubogich. We wnęce przy głównym wejściu, po prawej stronie dostrzec możemy krucyfiks. Budynek wpisany do rejestrów zabytków 655103 – 909/Wlkp/A z 13.02.1970
Szkoła
O szkołach w Bninie wspomina się już przed 1727 roku. Pierwsze zapiski (w języku niemieckim) w kronice szkolnej pochodzą z 1873 roku i dotyczą początków miejscowego szkolnictwa. Budowę obecnego budynku rozpoczęto w latach 1901 – 1903 Z wydarzeń historycznych wspomnieć należy o strajku uczniów w 1906 – 1907 w obronie mowy polskiej i religii katolickiej. Dzisiaj to Szkoła Podstawowa nr 2 w Kórniku (Bninie) im. Teofili z Działyńskich Szołdrskiej-Potulickiej.
Zapraszam na spacer po Prowencie, kiedyś oddzielną miejscowością.
